Ξηρό δέρμα στο πρόσωπο: τι βοηθά και τι να αποφεύγετε

Το ξηρό δέρμα στο πρόσωπο συνήθως αντιμετωπίζεται με πρακτικές αλλαγές: πιο σύντομο μπάνιο, χλιαρό νερό, απαλό καθαριστικό και μια κρέμα χωρίς άρωμα που την απλώνετε όσο το δέρμα είναι ακόμη νωπό. Αυτό είναι το βασικό, και είναι το ίδιο που προτείνει η American Academy of Dermatology (AAD). Δεν είναι κάτι σπάνιο ούτε, στις περισσότερες περιπτώσεις, κάτι ανησυχητικό. Υπάρχουν όμως σημάδια που αλλάζουν την εικόνα, και θα τα δείτε παρακάτω ξεχωριστά.

Πριν αγοράσετε άλλο ένα μπουκάλι, αξίζει να κοιτάξετε τι κάνετε ήδη. Το πλύσιμο, τα προϊόντα και το περιβάλλον είναι το πρώτο που ελέγχεται.

Γιατί ξηραίνεται το πρόσωπό μου; Οι καθημερινές αιτίες

Το πλύσιμο είναι το καλύτερο σημείο για να ξεκινήσετε. Το NHS το λέει καθαρά: τα κοινά σαπούνια, τα σαμπουάν και τα αφρόλουτρα τείνουν να ξηραίνουν το δέρμα. Η AAD συμβουλεύει καθαρισμό με απαλό προϊόν και στέγνωμα με ταμπονάρισμα, όχι με τρίψιμο.

Το περιβάλλον μετράει επίσης. Η AAD αναφέρει τον υγραντήρα χώρου και ένα αντηλιακό ευρέος φάσματος, SPF 30 ή παραπάνω, ως μέτρα υποστήριξης.

Και μετά είναι τα προϊόντα. Όσο το δέρμα είναι ξηρό, η AAD συμβουλεύει να αποφεύγετε σκευάσματα με αλκοόλη, άρωμα ή ρετινοειδή. Αν χρησιμοποιείτε ορό με ρετινοειδές, αξίζει να το ξανασκεφτείτε αυτό το βήμα της ρουτίνας σας.

Για τη διατροφή, το άγχος και τις οθόνες: το τεκμήριο στο οποίο βασίζεται αυτό το κείμενο δεν καλύπτει αυτούς τους παράγοντες, οπότε δεν θα επινοήσω μια σύνδεση που δεν έχει τεκμηριωθεί. Αν ακούτε ότι πίνοντας περισσότερο νερό λύνεται το ξηρό δέρμα στο πρόσωπο, να ξέρετε ότι αυτό δεν τεκμηριώνεται εδώ.

Τι να αλλάξετε αυτή την εβδομάδα, ξεκινώντας από ό,τι έχει την καλύτερη υποστήριξη

Τα μέτρα με την πιο στέρεη τεκμηρίωση είναι και τα φθηνότερα. Ξεκινήστε από εκεί και δώστε χρόνο.

Κόψτε το ντους. Η AAD αναφέρει πέντε έως δέκα λεπτά, σε χλιαρό νερό, με απαλό καθαριστικό. Αυτό ισχύει για το πρόσωπο και για την υπόλοιπη επιφάνεια του σώματος. Το πολύ ζεστό νερό και τα μεγάλα ντους είναι το αντίθετο από αυτό που ζητά το ξηρό δέρμα.

Στεγνώστε με ταμπονάρισμα, μην τρίβετε. Φαίνεται λεπτομέρεια και δεν είναι. Η AAD συμβουλεύει απαλό ταμπονάρισμα αντί για τρίψιμο.

Απλώστε την κρέμα όσο το δέρμα είναι ακόμη νωπό. Αυτό είναι το σημείο που υπογραμμίζει η AAD: αμέσως μετά το μπάνιο, όσο το δέρμα είναι νωπό, και αρκετές φορές την ημέρα. Μια κρέμα χωρίς άρωμα. Οι κρέμες και οι αλοιφές συγκρατούν περισσότερη υγρασία από τις λοσιόν — αν το δέρμα σας είναι πραγματικά ξηρό, διαλέξτε την πιο πυκνή υφή που ανέχεστε. Ανάμεσα στα συστατικά που αναφέρει η AAD για να αναζητήσετε σε κρέμα ή αλοιφή είναι η γλυκερίνη, το υαλουρονικό οξύ, η βαζελίνη και το βούτυρο καριτέ.

Χρησιμοποιήστε αντηλιακό ευρέος φάσματος, SPF 30 ή παραπάνω. Κάθε μέρα, όχι μόνο το καλοκαίρι. Το ξηρό δέρμα και η έκθεση στον ήλιο χωρίς προστασία δεν ταιριάζουν.

Σκεφτείτε έναν υγραντήρα στην κρεβατοκάμαρα ή στον χώρο όπου περνάτε τις περισσότερες ώρες.

Μια σημείωση για τα μαλακτικά, που το NHS τα περιγράφει ως ενυδατικές αγωγές που εφαρμόζονται απευθείας στο δέρμα: οι κρέμες ταιριάζουν στη μέρα, οι αλοιφές βολεύουν καλύτερα σε πολύ ξηρό δέρμα και τη νύχτα, και αγοράζονται από το φαρμακείο χωρίς συνταγή. Αν το πρόσωπο είναι πολύ ξηρό, μια αλοιφή τη νύχτα μπορεί να είναι πιο άνετη από το να επιμένετε σε μια ελαφριά λοσιόν.

Τι συνήθως δεν βοηθά, και οι λαϊκές συμβουλές που ξεπερνούν την τεκμηρίωση

Όταν το δέρμα ξεφλουδίζει, ο πειρασμός είναι να τρίψετε μέχρι να φύγει. Η AAD λέει το αντίθετο: απαλός καθαρισμός και ταμπονάρισμα, χωρίς τρίψιμο.

Τα προϊόντα με αλκοόλη, άρωμα ή ρετινοειδή είναι στη λίστα με ό,τι συμβουλεύει η AAD να αποφεύγεται όσο το δέρμα είναι ξηρό. Αυτό περιλαμβάνει τις τονωτικές λοσιόν με αλκοόλη και τις αρωματισμένες λοσιόν προσώπου.

Τα σπιτικά γιατροσόφια — μάσκες από την κουζίνα, αιθέρια έλαια, οδοντόκρεμα πάνω σε ένα σπυρί, και τα σχετικά — δεν καλύπτονται από όσα μπορούν να ειπωθούν εδώ με ασφάλεια. Η τεκμηρίωση στην οποία βασίζεται αυτό το κείμενο δεν τα εξετάζει, γι' αυτό δεν τα προτείνω. Δεν είναι δισταγμός: είναι ότι δεν έχω βάση να σας πω ότι δουλεύουν.

Το ίδιο και για τη βιταμίνη C: το υλικό δεν καλύπτει τη χρήση της σε ξηρό δέρμα προσώπου και δεν θα της δώσω ρόλο που δεν έχει αποδειχθεί. Αν χρησιμοποιείτε ήδη ορό με βιταμίνη C και το δέρμα σας είναι καλά, συνεχίστε. Αν το δέρμα ξεφλουδίζει, απλοποιήστε πρώτα.

Και υπάρχει μια λαϊκή συμβουλή που το υλικό δεν στηρίζει: «ξηρό δέρμα σημαίνει αφυδατωμένο δέρμα, αρκεί να πίνετε περισσότερο νερό». Αυτό που προτείνει η AAD είναι να απλώνετε μια κρέμα χωρίς άρωμα αμέσως μετά το μπάνιο, όσο το δέρμα είναι ακόμη νωπό.

Συμπληρώματα: πού χωρούν ειλικρινά και πού όχι

Εδώ η τεκμηρίωση είναι αναδυόμενη, και καλό είναι να ειπωθεί καθαρά. Μια πρόσφατη ανασκόπηση — μια μετα-ανάλυση επτά τυχαιοποιημένων κλινικών δοκιμών — βρήκε στατιστικά σημαντικές βελτιώσεις στην ενυδάτωση, την ελαστικότητα και το βάθος των ρυτίδων με από του στόματος συμπληρώματα υαλουρονικού οξέος, σε σύγκριση με εικονικό φάρμακο. Οι ίδιοι οι συγγραφείς επισημαίνουν περιορισμούς: μικρό δείγμα, διαφορές μεταξύ των μελετών, ανάγκη για μεγαλύτερες δοκιμές. Πρόκειται για υποστηρικτική ένδειξη, όχι απόδειξη, και δεν αντικαθιστά τη φροντίδα του δέρματος που περιγράφεται παραπάνω.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη: αν κάνετε ήδη τα βασικά — απαλό καθαρισμό, κρέμα σε νωπό δέρμα, αντηλιακό — και θέλετε να προσθέσετε κάτι, ένα συμπλήρωμα υαλουρονικού οξέος είναι μια λογική επιλογή προς εξέταση, με μετρημένες προσδοκίες. Δεν είναι η θεραπεία του ξηρού δέρματος. Δεν διορθώνει μια επιθετική ρουτίνα. Και δεν πρόκειται να αναπληρώσει ένα καθαριστικό με αλκοόλη που χρησιμοποιείτε δύο φορές την ημέρα.

Αν αυτή είναι η επιλογή σας, τα Ζελεδάκια Ενυδάτωσης και Σύσφιξης Δέρματος είναι η πρόταση της TuttiBear σε αυτή την κατηγορία: δύο ζελεδάκια την ημέρα, κατά προτίμηση μετά από ένα γεύμα, για ενήλικες. Κάθε δόση παρέχει 130 mg υαλουρονικό οξύ, 50 mg βιταμίνη C και 16 mg νιασίνη. Μην υπερβαίνετε τη συνιστώμενη ημερήσια δόση. Όπως με κάθε συμπλήρωμα, αν είστε έγκυος, θηλάζετε, είστε άρρωστος/η ή παίρνετε φάρμακα, μιλήστε με επαγγελματία υγείας πριν το χρησιμοποιήσετε. Το προϊόν περιέχει πολυόλες και η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να έχει καθαρτική δράση.

Και να είστε ειλικρινείς με τον εαυτό σας: αν το πρόβλημα είναι η ρουτίνα, κανένα ζελεδάκι δεν τη διορθώνει από μόνο του.

Πότε το ξηρό δέρμα στο πρόσωπο παύει να είναι φυσιολογικό

Αυτό το μέρος είναι σημαντικό και δεν πρέπει να χαθεί μέσα στα υπόλοιπα. Η AAD είναι σαφής: αν το ξηρό δέρμα συνεχίζεται αφού δοκιμάσετε τα παραπάνω μέτρα, είναι ώρα να δείτε δερματολόγο. Το πολύ ξηρό δέρμα μπορεί να οφείλεται σε υποκείμενη πάθηση, όπως ατοπική δερματίτιδα, ψωρίαση ή νεφρική νόσο. Δεν λέω ότι είναι η δική σας περίπτωση. Λέω ότι γι' αυτό υπάρχει το επόμενο βήμα.

Υπάρχουν επίσης σημάδια που ζητούν ταχύτερη προσοχή. Το NHS περιγράφει την ατοπική έκζεμα ως δέρμα με φαγούρα, ξηρό, σκασμένο ή φολιδωτό, και συμβουλεύει να δείτε γιατρό αν οι αγωγές δεν βοηθούν. Αν το δέρμα έχει φουσκάλες, κρούστες, βγάζει υγρό, πονάει, είναι πρησμένο ή ζεστό στην αφή, ζητήστε επείγον ραντεβού.

Ένα τελευταίο κριτήριο, και είναι απλό: κάθε προϊόν που προκαλεί κάψιμο, τσούξιμο ή ερεθισμό κατά την εφαρμογή πρέπει να αναφέρεται στον δερματολόγο. Μην επιμένετε σε ένα προϊόν που καίει μόνο και μόνο επειδή κάποιος σας το πρότεινε.

Πόσος χρόνος χρειάζεται για να δείτε αν δουλεύει

Το υλικό τεκμηρίωσης δεν ορίζει χρονικά περιθώρια, και δεν θα επινοήσω έναν αριθμό. Αυτό που μπορώ να πω με βεβαιότητα είναι ότι οι αλλαγές στη ρουτίνα — σύντομα μπάνια, κρέμα σε νωπό δέρμα, αφαίρεση προϊόντων με αλκοόλη, άρωμα ή ρετινοειδή — είναι ο τύπος αλλαγής που πρέπει να τηρηθεί με συνέπεια πριν κριθεί. Το να αλλάζετε κρέμα κάθε τρεις μέρες δεν σας δίνει καμία πληροφορία.

Διαλέξτε ένα σχέδιο, τηρήστε το με πειθαρχία και αξιολογήστε μετά. Αν δεν αλλάξει τίποτα, ή αν χειροτερέψει, αυτό είναι ήδη πληροφορία: είναι το σήμα της AAD για να αναζητήσετε δερματολόγο. Τα συμπληρώματα, λόγω της φύσης της διαθέσιμης τεκμηρίωσης, πρέπει να αξιολογούνται με ακόμη μεγαλύτερη ψυχραιμία και χωρίς προσδοκία θαυμάτων.

Αν κρατήσετε μία ιδέα από αυτό το κείμενο, κρατήστε αυτή: το ξηρό δέρμα στο πρόσωπο ανταποκρίνεται κυρίως σε ό,τι κάνετε γι' αυτό απ' έξω, κάθε μέρα. Τα υπόλοιπα έρχονται δεύτερα.